D.H. LAWRENCE

20.Yüzyılın tanınmış İngiliz yazar, şair, eleştirmen ve ressamı David Herbert Richards Lawrence 11 Eylül 1885’de Eastwood, Nottinghamshire’da doğdu. Bir kömür madeni işçisinin dördüncü oğlu olan Lawrence burslu öğrenim gördüğü yüksek okulu bırakarak bir fabrikada kâtip olarak çalışmış, rahatsızlığı nedeniyle oradan da ayrılarak 1902’de öğretim görevine başlamıştır. Arkadaşı Jessie Chambers’in teşvikiyle yazmaya başlayan yazarın ilk hikâyesi yerel bir gazetede yayınlandı (1907) Üniversite öğrenimiyle (1906 – 1908) öğretmenlik sertifikasını aldıktan sonra ciddi biçimde edebiyat yaşamına yöneldi.

Londra yakınlarındaki Crydon’da öğretmenlik yapmaya başladığında Jessie Chambers bazı şiirlerini tanınmış yazar ve etkili bir dergi olan English Review’in editörü Ford Madox Ford’a göndermiş, şiirleri çok beğenen editör eserlerini hemen yayınlamaya başlamıştır. Bu arada Lawrence Ezra Pound gibi tanınmış yeni yazarlarla da tanışmıştır. 1911’de Ford’un tavsiyesiyle yayınlanma imkânı bulan ilk romanı Beyaz Tavus Kuşu’ndan sonra ikinci romanı olan Mütecaviz de 1912’de yayınlanmıştır. Jessie’den ayrılması, annesinin ölümü ve nükseden zatürre nedeniyle öğretmenliği bırakıp yurt dışında yazarlık yaparak yaşamını kazanmaya karar verdi. Tanıştığı aristokrat bir Alman kadını olan Frieda Weekly ile Almanya ve İtalya’ya giden yazar bir nevi kendi otobiyografisi olan Oğullar ve Sevgililer romanını tamamlayarak İngiltere’ye döndü ve 1914’te Frieda ile evlendi. I. Dünya Savaşı sırasında Lawrence ve karısı İngiltere’den bir yere gidemediler. Bu dönemde yazdığı Gökkuşağı müstehcen bulunarak yasaklanmış, Âşık Kadınlar adlı eseri ise 1920’ye kadar yayınlanamamıştır.

Lawrence ve eşi barışsever olmaları ve Frieda’nın Alman orijinli olması sonucu, yaşadıkları Cornwall kırsalında kendilerine karşı şüphe ve düşmanlık uyanmış, o yöreyi terk ederek Londra’ya göçmek zorunda kalmışlardır. Buna karşın Lawrence en iyi eserlerini bu dönemde yazmıştır. Eşiyle de bu yıllarda ve sonraları ciddi sorunlar yaşamıştır. I. Dünya Savaşı’ndan sonra eşiyle birlikte İtalya’ya giden yazar İngiltere’ye hiç dönmemiştir. Çok geçmeden, aralarında Kayıp Kız (1920) ve Harun’un Asası’nın da bulunduğu bir grup roman yazmıştır. 1922’deki Avustralya seyahati sonunda kendi durumunun ciddi bir değerlendirmesi olan Kanguru isimli romanı ortaya çıktı. Avustralya’dan ABD’ye geçen ve bir süre New Mexico’da yaşayan Lawrence iki defa Meksika’yı ziyaret etmiş, bu ziyaret sonunda Aztek inançlarından esinlenen Kanatlı Yılan adlı romanı oluşmuştur. Yeniden İtalya’ya döndüğünde yazdığı ve 1928’de özel olarak basılan Lady Chatterley’in Aşığı isimli romanı İngiliz aristokrat yaşamını aşağılayan konusu ve o zaman için müstehcen görülen anlatımı nedeniyle New York’ta 1959’da Londra’da ise 1960’ta yayınlanabildi.

Lawrence’ın yayınlanmış kısa öyküleri, oyunları, seyahat kitapları ve şiirleri de önem taşımaktadır. Son günlerini yaşayan ve güney Fransa’da Vence’e yerleşen 44 yaşındaki Lawrence 2 Mart 1930’da orada öldü.

KAFASINA GÖRE DERGİ – 28.SAYI – AKLA İLK GELENLER